329 ه . ق ) است كه جلد دوم آن اختصاص به مباحث اخلاقى دارد . با مراجعه به ابواب و بخشهاى مختلف كتاب ياد شده در مىيابيم كه بيشترين احاديث و روايات وارده در مباحث گوناگون اخلاقى را سخنان ارزشمند امام صادق ( ع ) تشكيل مىدهد . علوم ديگر بركات و دستاوردهاى دانشگاه جعفرى به علوم ياد شده محدود نمىشود ؛ بلكه بجز آنچه بر شمرديم رشته‌هاى علمى ديگرى نيز در آن تدريس مىشد كه از آن جمله مىتوان از علم شيمى ، فيزيك ، پزشكى ، جفر ، « 1 » علوم نجوم و افلاك ، تاريخ و جغرافيا ، فلسفه ، عرفان و . . . نام برد . « 2 » علومى را كه برشمرديم علومى بود كه دانشجويان مكتب جعفرى ازاستاد و پيشواى خود آموخته بودند و اين سخن هرگز به معناى آن نيست كه گستره دانشهاى پيشواى ششم به اين علوم محدود مىشد . عقيده ما - به حكم عقل و نقل - آن است كه امام ( ع ) به اذن پروردگار همه چيز را مىداند و بر همهء دانشهاى بشرى و زبانها و لغتهاى ملتهاى مختلف احاطهء كامل دارد و اگر چنين نباشد امام نيست .

--> ( 1 ) - علم جفر يا « علم حروف » علمى است كه بدان وسيله حوادث آينده شناخته و پيش بينى مىشود . به عبارت ديگر ، دانشى كه از غيب خبر مىدهد . ( 2 ) - براى آگاهى بيشتر در زمينهء اين علوم به كتابهاى : « مغز متفكر جهان شيعه » ، نوشتهء مركز مطالعات اسلامى استراسبُورك ، « الامام الصادق » ، مظفر ، ص 178 - 183 و « جعفر بن محمد » ، نوشتهء عبدالعزيز ، سيد الاهل رجوع كنيد .